Gjykata Kushtetuese: Presidenti të zgjidhet deri më 6 tetor, Qeveria në përputhje me Kushtetutën

Read Time:2 Minute, 35 Second

Gjykata Kushtetuese ka konstatuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e Presidentit të Republikës së Kosovës ka filluar më 8 gusht 2026 dhe përfundon më 6 tetor 2026.

Vendimi është marrë të mërkurën, më 23 shtator, lidhur me kërkesat e bashkuara KO256/26 dhe KO258/26, të parashtruara nga deputeti i PDK-së, Arian Tahiri, dhe deputetë të tjerë të Kuvendit të Kosovës.

Gjykata ka konstatuar gjithashtu se Kuvendi i Kosovës është konstituuar pas kalimit të afatit 30-ditor të përcaktuar me Kushtetutë.

Sipas vendimit, kalimi i këtij afati për konstituimin e Kuvendit ka pasojë fillimin e rrjedhjes së afateve kushtetuese për zgjedhjen e Presidentit të Republikës, në rastin kur posti i Presidentit është vakant, si dhe për zgjedhjen e Qeverisë.

Megjithatë, Gjykata Kushtetuese ka vlerësuar se vendimi i Kuvendit, i 13 shtatorit 2026, për zgjedhjen e Qeverisë së Republikës së Kosovës, nuk është në kundërshtim me nenin 95 të Kushtetutës, që përcakton procedurën për zgjedhjen e Qeverisë.

Në aktgjykim, Gjykata ka konstatuar edhe se deputetët e Kuvendit duhet që sa më parë të zgjedhin nënkryetarin e Kuvendit nga radhët e grupit të dytë më të madh parlamentar, në pajtim me Kushtetutën.

Gjykata e ka deklaruar kërkesën të pranueshme, ndërsa ka refuzuar kërkesën për masë të përkohshme.

Vendimi ka të bëjë me vlerësimin e kushtetutshmërisë së vendimit për zgjedhjen e kryetares së Kuvendit, vendimit procedural për mënyrën e votimit të nënkryetarëve, konstatimit për konstituimin e Legjislaturës së 11-të, si dhe vendimit për zgjedhjen e Qeverisë.

Gjykata ka bërë të ditur se aktgjykimi do t’u komunikohet palëve dhe do të publikohet në Gazetën Zyrtare të Republikës së Kosovës. Aktgjykimi hyn në fuqi në ditën e publikimit të tij nga Gjykata Kushtetuese, thuhet në njoftim.

Nëse nuk zgjidhet Presidenti, zgjedhjet mbahen deri më 15 nëntor

Kërkesat në Gjykatën Kushtetuese u parashtruan nga deputeti i PDK-së, Arian Tahiri, dhe deputetë të tjerë të këtij subjekti politik. Deputetët opozitarë kërkuan vlerësimin e kushtetutshmërisë së vendimeve të Kuvendit lidhur me zgjedhjen e kryetares së Kuvendit, procedurën e zgjedhjes së nënkryetarëve, konstituimin e Legjislaturës së 11-të, si dhe zgjedhjen e Qeverisë më 13 shtator.

Çështja kryesore e ngritur para Gjykatës Kushtetuese lidhej me afatet kushtetuese për konstituimin e Kuvendit dhe pasojat që sjell kalimi i tyre për procedurat e mëtejshme institucionale.

Gjykata, në aktgjykimin e 23 shtatorit, ka konstatuar se afati 60-ditor për zgjedhjen e Presidentit ka filluar më 8 gusht dhe përfundon më 6 tetor 2026.

Nëse Presidenti nuk zgjidhet brenda këtij afati, sipas Kushtetutës, Kuvendi shpërndahet dhe Presidenti cakton datën e zgjedhjeve të reja. Zgjedhjet duhet të mbahen brenda 45 ditësh nga dita e shpërndarjes së Kuvendit.

Rrjedhimisht, nëse deri më 6 tetor nuk zgjidhet Presidenti dhe Kuvendi shpërndahet, zgjedhjet e reja parlamentare duhet të mbahen jo më vonë se 15 nëntori 2026.

Aktgjykimi i 23 shtatorit është i rëndësishëm edhe për faktin se Gjykata Kushtetuese ka përcaktuar shprehimisht datën e fillimit dhe të përfundimit të afatit 60-ditor për zgjedhjen e Presidentit. Nga ky përcaktim rrjedh edhe afati maksimal kushtetues për mbajtjen e zgjedhjeve të reja, në rast se Presidenti nuk zgjidhet brenda afatit.